contenteditable="true">
De Europese Commissie > Belastingen en douane-unie > Gegevensbanken > SAMANCTA

Navigation


SAMANCTA >

Andere talen >  
SAM-202

Chemische stoffen, vast
Monsterneming

⇑
Chemische stoffen, vast
Definitie Diverse chemische stoffen, chemische producten en preparaten in vaste vorm, met inbegrip van meststoffen, organische en anorganische verbindingen; kleurstoffen en pigmenten; oppervlakteactieve stoffen, was- en smeermiddelen, plastic en rubber in primaire vorm enz.; alle onbekende chemische preparaten, afvalproducten en losse producten.

Voor individueel verpakte producten, zie de specifieke kaart voor ‘Verpakkingen, opgemaakt voor de verkoop in het klein’.
Voor pasta's, zie de specifieke kaart voor ‘Was’.
Voor vloeistoffen, zie de specifieke kaart voor ‘Vloeibare aardolieproducten’.

Bepaalde chemische stoffen mogen niet worden bemonsterd vanwege hun uiterst gevaarlijke eigenschappen; zie de afdeling Algemeen, link. Raadpleeg in geval van twijfel uw laboratorium.


Chemische stoffen, vast
Aanbevolen minimale hoeveelheid voor elk monster 100 g
Toepasselijke normen (ISO- en EU-normen) en relevante wetgeving
  • ISO 10725 Monsternemingsplannen en procedures voor de keuring van bulk materialen.
  • ISO 11648-1 Statistische aspecten van de monsterneming van stortgoed - Deel 1: Algemene principes.
  • ISO 11648-2 Statistische aspecten van de monsterneming van stortgoed - Deel 2: Monsterneming van deeltjesmaterialen.
  • ISO 3165 Monsterneming van chemische producten voor industrieel gebruik – Veiligheid bij de monsterneming.

Raadpleeg ook uw nationale wetgeving en nationale richtsnoeren met betrekking tot monsterneming.


Nodige apparatuur
Voorgestelde monsternemer naargelang de gebruikte methode
  • Gesloten cilindervormige sonde met gaten, speciaal voor bulkhoeveelheden (S01-01).
  • Sonde met open vorm, onderverdeeld in secties (S02-01).
  • Schoppen, schoepen met handgrepen (S03-01).
  • Sonde met open vorm (opvangtrechter).
  • Sonde van het "Nobbe"-type, enkelvoudige buis met conische punt, diameter van 10 mm en ovale opening langs het zijoppervlak.
Monsterverdelingsapparatuur:
  • Toestel voor verdeling in kwadranten (kwarteermethode).
  • Roterende monsterverdeler met kegelscheiding (Boerner-type).
  • Monsterverdeler met verschillende spleten.
Te gebruiken houders voor de monsterneming De houders moeten bestaan uit een materiaal dat geschikt is voor de veilige opslag van chemische stoffen en moeten worden verzegeld om lekken of vochtabsorptie te voorkomen.
  • Plastic zakken, verschillende formaten, met of zonder voorbedrukt etiket (P00).
  • Plastic flessen, verschillende formaten (P01, P03, P04)
  • Metalen bussen, groot formaat (M01).
  • Glazen flessen, luchtdicht G01).
De monsterhouders moeten schoon en vrij zijn van alle stoffen die het te bemonsteren materiaal kunnen verontreinigen (zoals water, vuil, pluis, wasmiddelverbindingen, nafta en andere oplosmiddelen, soldeerfluxen, zuren, roest en olie).

Monsters waarvan het vochtgehalte de analyse kan beïnvloeden, bv. bevochtigingsmiddelen, moeten worden verpakt in vochtdichte houders met een luchtdichte afsluiting. De houder moet volledig worden gevuld en vervolgens worden verzegeld om eventuele veranderingen van het vochtgehalte te voorkomen.

Veiligheidsvoorzorgen en risicobeoordeling Gelieve uw nationale wetgeving en richtsnoeren met betrekking tot gezondheid en veiligheid te raadplegen.

Denk eraan
  • Sommige producten mogen niet worden bemonsterd vanwege hun extreem gevaarlijke eigenschappen. link.
  • Sommige producten (die hier worden opgesomd) mogen alleen worden bemonsterd door bevoegd personeel (bv. een contractant). link.

  • Zie het VIB of de ADR indien beschikbaar.
  • Let op de veiligheids- en waarschuwingstekens.
  • Draag geschikte persoonlijke beschermingsmiddelen.
  • U moet op de hoogte zijn van en voldoen aan alle gezondheids- en veiligheidsvoorschriften van de plaatselijke risicobeoordeling en/of veilige praktijken op het werk voor de plaats waar u de monsterneming moet uitvoeren.
Er kunnen zich gevaarlijke situaties voordoen wanneer u:
  • goederen in beweging bemonstert: laadinrichtingen, transportbanden, vrachtwagens en andere apparatuur kunnen gevaarlijk zijn tijdens het nemen van de monsters;
  • houders onder druk opent (de druk moet veilig worden afgelaten).
    • Probeer nooit houders onder druk te openen; deze kunnen ontploffen als ze niet juist worden geopend.
    • Vraag tijdens routinecontroles aan de aangever om de vaten te openen en het monster te nemen.
    • De opening moet langzaam worden losgemaakt met vonkvrij gereedschap;
  • gevaarlijke (ontoegankelijke of gesloten) ruimten betreedt;
  • omgaat met gevaarlijke materialen, bv.:
    • brandbare stoffen (bv. steenkool, bepaalde organische verbindingen);
    • oxiderende stoffen (bv. oxiderende zuren en zouten daarvan);
    • giftige stoffen (bv. cyaniden, kwikverbindingen, nitraten);
    • bijtende en irriterende stoffen (bv. sterke zuren en alkaliën, zouten daarvan).
Zie voor algemene voorzorgsmaatregelen de algemene informatie van EN ISO 3165.

Persoonlijke beschermingsmiddelen:
  • Handbescherming: vervaardigd uit materiaal dat bestand is tegen chemische stoffen en kaphandschoenen.
  • Oogbescherming: veiligheidsbril, masker of gelaatsscherm (indien nodig).
  • Ademhalingsbescherming: met een geschikt filter voor kleine deeltjes en dampen (indien nodig).
  • Lichaamsbescherming: veiligheidskleding, bestand tegen chemische stoffen, vlamvertragend en antistatisch (indien nodig).
  • Veiligheidshelmen, gehoorbeschermers en veiligheidsgordel: (indien nodig).

Monsternemingsplan
Soort zending Monsternemings-plan
Stortgoed In het geval van los vervoerd (of opgeslagen) stortgoed, moet u door willekeurige selectie of systematisch gelijke hoeveelheden ondermonsters nemen op vijf of meer verschillende plaatsen van de bulkzending.

Chemische stoffen in beweging Eén verzamelmonster: samengesteld uit ondermonsters genomen uit de volledige diameter van de stroom, op intervallen die worden bepaald door de bewegingssnelheid.

Stortgoed in verpakkingen Chemische stoffen in vaten, trommels, bussen en soortgelijke kleine draagbare houders: zorg dat de gecontroleerde goederen tot één enkele zending behoren. Als er verscheidene zendingen zijn, moeten deze afzonderlijk worden geïdentificeerd. Een verzamelmonster mag enkel worden samengesteld uit verpakkingen van dezelfde lading in dezelfde zending.

Er moeten gelijke hoeveelheden ondermonsters worden genomen uit de verschillende verpakkingen voor vervoer die op verschillende plaatsen in het vervoersmiddel of in de opslagplaats liggen en dit door willekeurige selectie of systematisch.


Gedetailleerde informatie
Monsternemings-procedure Algemene opmerkingen:
  • Als het product als los stortgoed wordt vervoerd, moet de lading worden beschouwd als een geheel en moeten de monsters op alle plaatsen van de lading worden genomen.
  • Continue automatische monsterneming krijgt als methode altijd de voorkeur boven handmatige monsterneming.
  • Als u een mengvat gebruikt, moeten alle ondermonsters van alle monsterplaatsen worden verzameld en grondig worden gemengd om een verzamelmonster samen te stellen. Het mengvat moet voorgespoeld zijn met het bemonsterde product.
  • De monsters moeten op een goed geventileerde plaats worden behandeld en verpakt.
  • Als er geen informatie beschikbaar is of de informatie (etikettering, gevarensymbolen, documenten) wijkt af van wat u zou verwachten, moet u de goederen als gevaarlijk behandelen.
  • Goederen in bijzondere atmosferen, bv. stikstof, of steriel verpakte goederen moeten onder officieel toezicht op de bedrijfsterreinen van de ontvanger worden bemonsterd.

Representatieve monsterneming:
  • Het monster moet representatief zijn voor de hele zending. Er moeten ondermonsters worden genomen uit de hele lading of tijdens het hele losproces. De ondermonsters moeten grondig worden gemengd om een verzamelmonster te maken.

Monsters nemen:
  • Er bestaan verschillende methoden naargelang de manier waarop de chemische stof wordt vervoerd of uit het vervoersmiddel wordt gelost.
  • Stortgoed
    • Horizontale sondes. De sondes worden in de lading gestoken met de opening naar beneden, vervolgens 180º gedraaid en langzaam teruggetrokken om een uniform monster uit de hele doorsnede te nemen. In elke lading moet het monster op drie verschillende hoogtes (bovenaan, midden en onderaan) en op verschillende plaatsen worden genomen om te waarborgen dat het verzamelmonster representatief is.
    • Verticale sondes. Verticale sondes moeten met de monsternemings-kamer(s) gesloten in het product worden gestoken. Wanneer de sonde de gewenste diepte heeft bereikt, moeten de kamers worden geopend en moet de sonde worden rondgedraaid zodat de kamers worden gevuld. Sluit de kamers en trek de sonde uit het product. Voor elke lading moet het monster op verschillende plaatsen over de hele oppervlakte en op verschillende diepten worden verzameld zodat het verzamelmonster representatief is.
  • Monsterneming van goederen in beweging. Als het product mechanisch wordt verplaatst aan de hand van transportbanden of andere inrichtingen, kunnen er aan de hand van driewegkranen of goten met regelmatige intervallen monsters worden genomen uit de stroom in beweging. Als dergelijke inrichtingen niet voorhanden zijn, kan het om gezondheids- en veiligheidsredenen nodig zijn de stroom te onderbreken en met een schep of beker monsters te nemen van de transportband. In sommige gevallen kunt u monsters nemen door met regelmatige intervallen een opvangtrechter door de bewegende stroom chemisch product te halen. De monsters moeten in elk geval worden genomen gedurende de hele tijd dat de lading langs het monsternemings-punt stroomt zodat het verzamelmonster representatief is.
  • Vaten, trommels, bussen en soortgelijke kleine draagbare houders:
    • Zorg dat de gecontroleerde goederen tot één enkele zending behoren.
    • Als er verscheidene zendingen zijn, moeten deze afzonderlijk worden geïdentificeerd.
    • Neem een basismonster uit het midden van elke willekeurig of systematisch in de zending gekozen houder.
    • Als er slechts uit één houder (bv. vat) een monster moet worden genomen, moet het rechtstreeks van de monsternemer naar de monsterhouder worden overgebracht. Als er een aantal vaten moet worden bemonsterd en u er zeker van bent dat ze allemaal tot dezelfde lading behoren, moet u uit verscheidene willekeurig gekozen vaten ondermonsters nemen, die dan worden samengevoegd in een mengvat om het verzamelmonster samen te stellen.

Het monster verdelen:
  • Een verzamelmonster kan heel groot zijn. Het kan nodig blijken om dit monster te verkleinen om de eindmonsters te verkrijgen. Raadpleeg het monsterverdelingssysteem.
    • Kwarteermethode. Het verzamelmonster moet op een effen en schoon oppervlak worden opgehoopt en vervolgens uitgespreid in een overal even dikke laag (ong. 10 cm). Vervolgens wordt het verdeeld in vier delen met behulp van een verdeler (een frame of instrument met vier loodrecht op elkaar geplaatste planken om door de laag te drukken). Verwijder twee tegenover elkaar geplaatste kwarten (en zorg dat ook telkens al het stof en andere deeltjes worden verwijderd). Herhaal dit proces tot de omvang van de resterende kwarten geschikt is om de eindmonsters samen te stellen. De eindmonsters moeten het eventueel resterende stof of kleine deeltjes bevatten.
    • Mechanische verdelers. Gebruik indien mogelijk verdelers van het Boemer-type of met meerdere sleuven (Riffle-type). Net zoals bij de kwarteermethode, moet het verzamelmonster worden verkleind tot de resterende hoeveelheid geschikt is om de eindmonsters samen te stellen.

  • Raadpleeg voor verdere informatie de geldende ISO-normen en EU-voorschriften.
Monsternemingsformulier
  • Vul het monsternemings-formulier in. Voeg één exemplaar bij de monsters en houd één exemplaar bij om te archiveren.
Vervoer
  • De monsters moeten worden geëtiketteerd ter aanduiding van de specifieke aard van het gevaar dat ze inhouden (symbolen of codeletters).
  • Het monster kan een gevaarlijk materiaal zijn waarvan het vervoer onder de ADR voorschriften valt. Er zijn uitzonderingen met betrekking tot in beperkte hoeveelheden verpakte gevaarlijke goederen wanneer combinatieverpakkingen worden gebruikt (bestaande uit een binnen- en buitenverpakking die niet kan scheuren of gemakkelijk doorprikbaar is); zie Vervoer in de afdeling Algemeen link.
  • Er moet steeds een exemplaar van het VIB bij het monster gevoegd zijn.
  • Het vervoersmiddel moet uitgerust zijn met een geschikt brandblusapparaat.
Opslag
  • Bewaar op een koele, donkere, droge en goed geventileerde plaats uit de buurt van warmtebronnen.
  • De houder moet goed dicht zijn om te voorkomen dat er lichte bestanddelen verloren gaan.
  • Gebruik indien mogelijk een geventileerde kast voor brandbare stoffen.
  • De nodige waarschuwingstekens moeten worden aangebracht.

Chemische stoffen, vast (breid lijst uit )
GS-nummer Beschrijving


Herzieningen
Versie Datum Wijzigingen
1.0 12.10.2012 Eerste versie
1.1 30.03.2019 Update "Headings", recommended minimum quantity for sampling changed, text correction