1. Waar dient dit toe?
Om uw taken uit te voeren, is het mogelijk dat u moet werken op plaatsen waar u kunt worden blootgesteld aan schadelijke gassen, dampen of stof dan wel waar er zich een zuurstofgebrek kan voordoen (of beide). Dit is het meest waarschijnlijk wanneer u schepen moet doorzoeken.
Als u dergelijke plaatsen niet kunt vermijden (bv. door verschillende werkwijzen toe te passen), moet u ademhalingsbeschermingsmiddelen gebruiken.
Er bestaan verschillende soorten ademhalingsbescherming, gaande van eenvoudige stofmaskers tot complexe ademhalingstoestellen. In deze afdeling worden ademhalingsmaskers besproken die zijn ontworpen om te beschermen tegen schadelijk stof. Ademhalingstoestellen die zijn ontworpen om te beschermen tegen giftige dampen of een gebrek aan zuurstof worden besproken in de volgende afdeling.
2. Hoe beslissen de juiste ademhalingsbescherming aan te bevelen?
Zorg dat de ademhalingsbeschermingsmiddelen geschikt zijn voor de gevaren die zich kunnen voordoen op de plaats waar u werkt. Dan kunt u beslissen welke soorten uitrusting u moet gebruiken (zie de volgende afdeling). Om te bepalen of de uitrusting geschikt is, moet u het volgende vragen:
- Is het veilig om zonder ademhalingsbeschermingsmiddelen te ademen in de omgeving in kwestie?; en
- Wordt de lucht verontreinigd door dampen, gassen of stof?
Deskundigen kunnen u ook verder advies geven. In de afdeling over gevaarlijke stoffen vindt u advies om dergelijke stoffen te onderzoeken.
3. Welke soorten bestaan er?
De ademhalingsmaskers die door vele diensten worden gebruikt, zuiveren de lucht door middel van een filter dat de schadelijke stof(fen) verwijdert. Er bestaan verschillende soorten filters, naargelang het gevaar dat zich kan voordoen.
Het is cruciaal dat u het juiste filter kiest. Het gebruik van een fout filter kan erg gevaarlijk zijn omdat u dan niet beschermd bent.
- Hoogefficiënt ademhalingsmasker: een volgelaatsmasker met uitademklep en filters ter bescherming tegen giftig stof, met inbegrip van asbeststof. Opmerking – geen bescherming tegen blauw asbest aangezien de deeltjes te klein zijn om correct te worden gefilterd. Zie voor verdere informatie de afdeling over gevaarlijke stoffen.
- Wegwerpademhalingsmaskers: een masker dat is vervaardigd uit filtermateriaal, ontworpen om de neus en de mond te bedekken, in voorkomend geval met een ingebouwde uitademklep. Deze ademhalingsmaskers bieden alleen bescherming tegen schadelijk stof en dit slechts voor een beperkte periode.
4. Wat zijn de beperkingen?
Ademhalingsmaskers bieden geen bescherming tegen giftige gassen en zijn hoofdzakelijk ontworpen om u te beschermen tegen schadelijk of hinderlijk stof. De kwaliteit ervan hangt af van het gebruikte filtermateriaal. Als dit materiaal ontbreekt of beschadigd of versleten is, wordt u niet beschermd.
- Gebruik bij hoge temperaturen: sommige soorten ademhalingsmaskers kunnen ongerieflijk zijn als u ze lang moet dragen in een warme omgeving.
- Stofmaskers gebruiken: controleer altijd dat u over het juiste ademhalingsmasker en het juiste filter beschikt voordat u stoffige omgevingen betreedt. Denk eraan: er kan zich ook steeds een zuurstofgebrek voordoen en hiertegen beschermt het ademhalingsmasker u niet.
De filters in ademhalingsmaskers raken uiteindelijk verzadigd met stof, wat het ademen bemoeilijkt. Vervang de filters (buiten de verontreinigde omgeving) volgens de aanbevelingen van de fabrikant.
Denk eraan: sommige ademhalingsmaskers met patroonfilters hebben ook een aanbevolen "maximale gebruiksduur". Zorg dat u hiervan op de hoogte bent en deze naleeft.5. Waar is het verplicht om ademhalingsbescherming te gebruiken?
Gebruik altijd een ademhalingsmasker als u in een stoffige omgeving moet werken. Leidinggevenden moeten bepalen of een ademhalingsmasker nodig is op basis van hun gezondheids- en veiligheidsrisicobeoordelingen.
6. Ademhalingsbescherming gebruiken
Het is belangrijk dat u alle soorten ademhalingsbescherming kunt gebruiken. Uw leidinggevende moet u opleiden met betrekking tot het volgende:
- welk gevaar kan zich voordoen en wat kan er gebeuren als u de uitrusting niet gebruikt;
- waarom is het ademhalingsmasker geschikt voor het gevaar in kwestie (m.a.w. waartegen wordt u beschermd);
- de beperkingen van de uitrusting;
- het gebruik van de uitrusting; en
- praktijk in het omgaan met, het aandoen van en het controleren van de uitrusting.
Het is uiterst belangrijk dat het gelaatsstuk goed past. Het moet luchtdicht zijn. Om die reden zijn volgelaatsmaskers niet geschikt voor ambtenaren met een baard of een bril.
Voordat u het ademhalingsmasker gebruikt, moet u als volgt controleren dat het gelaatsstuk goed past:
- sluit de inlaatklep;
- adem zachtjes in zodat het gelaatsstuk enigszins dichtplooit en houd uw adem 10 seconden in;
- als het gelaatsstuk enigszins dichtgeplooid blijft en er geen lucht binnendringt, past het gelaatsstuk naar behoren;
- als u luchtlekken vaststelt, moet u het gelaatsstuk bijstellen en de test herhalen. Als u nog steeds luchtlekken merkt, is het gelaatsstuk waarschijnlijk gebrekkig en mag u het niet gebruiken. (Trek de bandjes niet te strak over uw hoofd, stel ze alleen bij om het gelaatsstuk luchtdicht op uw gezicht te laten passen);
- om hygiënische redenen wordt elk verstrekt ademhalingsmasker bij voorkeur slechts door één ambtenaar gebruikt. Ademhalingsmaskers moeten bovendien onmiddellijk na gebruik worden schoongemaakt en ontsmet.
Denk eraan: asbeststof is dodelijk. Vermijd langdurige blootstelling, ook al draagt u een ademhalingsmasker.7. Zorg dragen voor ademhalingsbescherming?
Bewaren: Bewaar het ademhalingsmasker in de draagtas ervan, in een schone metalen doos of in een schone polyethyleenzak.
Controles: Controleer alle ademhalingsmaskers vóór gebruik als volgt:
| Gelaatsstuk | Controleer op barsten, gaatjes of andere schade |
| Hoofdband | Controleer dat de naden intact zijn |
| Kleppen | Controleer op schade en zorg dat ze vrij bewegen en de bevestigingen goed vast zitten |
| Filters | Controleer dat ze vrij zijn van schade, goed vastzitten en van het juiste type zijn voor de materialen waarmee u te maken kunt krijgen |
| Overige onderdelen | Controleer dat ze goed vastzitten en vrij zijn van schade |
Filters vervangen: Vervang de filters in overeenstemming met de aanwijzingen van de fabrikant of eerder als u bij gebruik van het ademhalingsmasker ademhalingsmoeilijkheden ondervindt. Bewaar reservefilterpatronen op een donkere en droge plaats bij kamertemperatuur. Ongebruikte filters zijn tot vier jaar houdbaar.
Reiniging: Houd het ademhalingsmasker schoon en ontsmet en controleer het visueel na elk gebruik. Was het filter niet; demonteer de uitrusting en was de rest met zeep en water (geen schoonmaakmiddelen of oplossingsmiddelen). Reinig en controleer de uitademklep en ontsmet de volledige eenheid met een zacht vloeibaar product voor huishoudelijk gebruik. Vervang het filter pas wanneer de eenheid volledig droog is, maar bescherm het ademhalingsmasker tegen rechtstreeks zonlicht.
Onderhoud en reparaties: Enkel ervaren personeel, meestal dat van de fabrikant, mag het onderhoud en reparaties uitvoeren. Probeer zelfs geen kleine reparaties uit te voeren, met uitzondering van het vervangen van de filterpatronen.
