Substancje stwarzające zagrożenie
Bezpieczeństwo i higiena pracy

Jak widać we wprowadzeniu do zasad ogólnych, istnieje wiele kategorii substancji stwarzających zagrożenie i istnieją przepisy regulujące kwestie oznakowania, pakowania, przechowywania i transportu wszystkich takich materiałów.

Legalne towary powinny być zgodne z wszystkimi tymi przepisami, a funkcjonariusz powinien otrzymać kopię karty charakterystyki substancji, jeżeli musi przeprowadzić kontrolę takich towarów i pobrać ich próbkę.

Może jednak okazać się, że funkcjonariusz ma do czynienia z nieprawidłowo zgłoszonymi lub nielegalnymi towarami. Istotne jest, aby rozumiał on zagrożenia i podjął odpowiednie środki ostrożności.

Aby ułatwić zrozumienie pojęcie „substancja stwarzająca zagrożenie”, każde słowo zostanie zdefiniowane oddzielnie.

Substancje „stwarzające zagrożenie” zazwyczaj klasyfikuje się i oznacza jako należące do jednej z następujących grup:

• toksyczne;
• bardzo toksyczne;
• żrące;
• szkodliwe;
• drażniące;
• o właściwościach utleniających;
• samozapalne;
• łatwopalne;
• wybuchowe;
• rakotwórcze;
• niebezpieczne dla środowiska;
• niebezpieczne w kontakcie z wodą;
• promieniotwórcze.

„Substancja” może oznaczać każdą substancję z następujących:

• gazy;
• pary;
• pyły;
• mikroorganizmy;
• ciecze;
• ciała stałe;
• dymy;
• mgły.

Substancja stwarzająca zagrożenie może stanowić zatem każdą substancję, która może spowodować uraz lub szkodę dla ludzi lub własności.

Z reguły w celu przestrzegania przepisów krajowych i europejskich wszystkie substancje chemiczne stwarzające zagrożenie należy oznaczyć w jakimkolwiek miejscu na opakowaniu. Etykieta zawiera symbol podobny do tych, znajdujących się tutaj, oraz kompletne informacje szczegółowe dotyczące rodzajów ryzyka związanych z danym produktem i środków ostrożności niezbędnych w trakcie postępowania z nim. Zwroty H i P są pokazane tutaj.


Tylko prawidłowo zapakowane i oznakowane towary będą od razu rozpoznane. Jeżeli funkcjonariusz natrafi na dowolny rodzaj substancji, której nie potrafi zidentyfikować, nigdy nie powinien zakładać, że jest ona bezpieczna.

Pamiętaj: niektóre rodzaje substancji stwarzających zagrożenie nie są widocznie gołym okiem (np. gazy, dymy i mikroorganizmy).

Chociaż legalny ładunek powinien być zawsze oznakowany za pomocą właściwego etykietowania, funkcjonariusz może natrafić na towary niezgłoszone lub nieujęte w dokumencie zawierającym szczegółowy spis ładunków, które również stwarzają zagrożenie.

Funkcjonariusz może znaleźć substancje stwarzające zagrożenie również w swoim środowisku pracy. Mogą one mieć jedną z postaci wymienionych powyżej.

Jeżeli funkcjonariusz podejrzewa, że zetknął się z substancją stwarzającą zagrożenie w miejscu pracy, powinien bezzwłocznie opuścić takie miejsce i powrócić do niego wtedy, gdy będzie pewny, że jest ono bezpieczne, albo dysponując sprzętem ochronnym, albo będąc przekonanym, że takie miejsce jest wolne od substancji stwarzających zagrożenie.

Jeżeli funkcjonariuszowi wydaje się, że w trakcie pracy został narażony na działanie substancji stwarzającej zagrożenie, powinien natychmiast zgłosić się do lekarza i powiadomić kierownika.

Być może będzie on musiał powiadomić o zdarzeniu inne osoby, aby zapobiec dalszym narażeniom.