1. Għal xiex jintuża?
It-tagħmir ta’ protezzjoni tal-idejn huwa mfassal sabiex jipproteġik kontra firxa wiesgħa ta’ perikli, inklużi:
- qatgħat u girfiet;
- temperaturi estremi;
- irritazzjoni tal-ġilda u dermatite; u
- kuntatt ma’ sustanzi tossiċi jew korrużivi.
Jeżistu tipi differenti ta’ tagħmir ta’ protezzjoni, skont il-perikli possibbli. L-aktar forma ovvja hija l-ingwanti, li jistgħu jkunu magħmula minn firxa wiesgħa ta’ materjali. Il-kremi protettivi huma wkoll tip ta’ protezzjoni tal-idejn u jistgħu jintużaw bħala għajnuna għall-iġjene tal-ġilda.
Tinsiex: il-kremi protettivi ma joffrux protezzjoni tajba kontra l-irritazzjoni tal-ġilda u d-dermatite, li jistgħu jkunu kkawżati minn kuntatt ma’ żjut u kimiċi oħrajn. M’għandhomx jintużaw minflok l-ingwanti, iżda bħala suppliment għalihom. Biex ikunu effettivi, għandhom jiġu applikati fuq idejn nodfa, fuq il-polz u l-parti t’isfel tad-driegħ, qabel ma jintlibsu l-ingwanti.
2. X’tipi hemm disponibbli?
| It-tip ta’ ngwanti | Il-protezzjoni kontra |
| Politin, jistgħu jintremew | Kontaminazzjoni waqt l-ittestjar ta’ drogi, tbajja’ fuq il-ġilda |
| Mhux tal-latex (użu mediku), jistgħu jintremew, eż. nitrile | Kontaminazzjoni waqt l-ittestjar ta’ drogi, tbajja’ fuq il-ġilda, mard li jittieħed (eż. l-epatite) |
| Ingwanti tal-PVC | Diżil u żjut tal-fjuwil oħrajn, xi kimiċi komuni |
| Ingwanti twal tal-PVC (50 cm/60 cm) | Kif imsemmi hawn fuq |
| Ingwanti twal tal-gomma/ingwanti industrijali (adattati għat-tiftix fit-tojlits tal-ajruplani, fil-kmamar tal-magni, eċċ.) | Ħmieġ, kimiċi diżinfettanti u kimiċi li jintużaw fid-dar, diżil u żjut tal-fjuwil oħrajn |
| Ingwanti tal-qoton bil-pali tal-id tal-ġilda (adattati għall-eżaminazzjoni tal-merkanzija u għal xogħol ta’ tiftix) | Skaldi, girfiet u qatgħat żgħar (eż. minn xi xifer raff jew bil-ponta) |
| Tal-ġilda u tal-Aramid, jifilħu ħafna | Qatgħat u girfiet (Oġġetti bil-ponta) |
| Ingwanti tan-najlon (biex titla’ abbord xi bastiment, eċċ.) | Bil-pala tal-id ma tiżloqx dawn ikollhom qabda tajba u protezzjoni limitata tal-id |
Twissija: l-ingwanti jridu jinħażnu b’mod xieraq u jridu jiġu sostitwiti regolarment. Kemm il-lastiku naturali u kemm il-lastiku artifiċjali jiddekomponu maż-żmien u jistgħu ma jipprovdux il-livell korrett ta’ protezzjoni.
Għall-iskop ta’ teħid ta’ kampjuni l-esponiment tiegħek għal sustanza kimika għandu jkun qasir - iżda huwa importanti li tifhem ir-riskji u l-kapaċitajiet tal-ingwanti. Normalment jintużaw it-termini li ġejjin:
- Permeazzjoni – il-proċess li bih is-sustanza kimika tivvjaġġa minn ġol-ingwanta fil-livell molekulari. Ir-rata ta’ permeazzjoni tindika għal kemm żmien tista’ tintlibes l-ingwanta. Ingwanta b’rata ta’ permeazzjoni baxxa hija l-aħjar.
- Penetrazzjoni – il-fluss tal-massa tas-sustanza kimika permezz tat-toqob, tal-ħjata jew qasmiet oħra fl-ingwanta.
- Degradazzjoni – il-bidla li tikkawża ħsara f’waħda mill-proprjetajiet fiżiċi jew aktar tal-ingwanta ta’ protezzjoni bħala riżultat tal-esponiment għas-sustanza kimika.
- Ħin ta’ reżistenza – il-ħin bejn l-ewwel kuntatt mal-ingwanta u d-detezzjoni tas-sustanza kimika ġewwa l-ingwanta. Dan huwa ddikjarat fuq it-tabella dwar il-kompatibbiltà tas-sustanza kimika. Il-ħin ta’ reżistenza ta’ ingwanta reżistenti għas-sustanzi kimiċi għandu jkun ta’ aktar minn 30 minuta.
Fl-aħħar nett, huwa importanti li wieħed jevita l-esponiment bi żball għas-sustanza kimika meta jitneħħew l-ingwanti.
L-ingwanti mfassla għall-protezzjoni kontra s-sustanzi kimiċi jridu jikkonformaw mal-istandard EN374, li jipprevedi livelli differenti ta’ kopertura:
| Protezzjoni bażika: Impermeabbli għall-ilma u protezzjoni kontra l-kontaminazzjoni bijoloġika |
Tip A: Ingwanti ta’ protezzjoni b’reżistenza għall-permeazzjoni ta’ mill-inqas 30 minuta kull waħda għal mill-inqas 6 sustanzi kimiċi tat-test |
Tip B: Ingwanti ta’ protezzjoni b’reżistenza għall-permeazzjoni ta’ mill-inqas 30 minuta kull waħda għal mill-inqas 3 sustanzi kimiċi tat-test |
Tip C: Ingwanti ta’ protezzjoni b’reżistenza għall-permeazzjoni ta’ mill-inqas 10 minuti għal mill-inqas sustanza kimika waħda tat-test |
 |
 |
 |
 |
Għandek tivverifika li l-ingwanta tipprovdi protezzjoni xierqa għas-sustanza kimika kkonċernata u ħin xieraq biex jitlesta l-proċess ta’ teħid ta’ kampjuni.
Hemm bosta standards oħrajn li jagħtu marki għal tipi differenti ta’ protezzjoni:
| EN 388 Protezzjoni mekkanika kontra l-grif u l-qatgħat |
EN 407 Protezzjoni kontra n-nar jew kontra s-sħana |
EN 511 Protezzjoni kontra l-kesħa jew kontra l-ġlata |
EN 16350 Protezzjoni elettrostatika |
 |
 |
 |
(L-ebda marka speċifikata) |
3. Fejn għandu jintlibes it-tagħmir ta’ protezzjoni tal-idejn?
Għandek tilbes it-tagħmir ta’ protezzjoni tal-idejn kull fejn ikun hemm riskju ta’ kwalunkwe tip ta’ korriment jew mard waqt ix-xogħol li tkun qed tagħmel.
Kull fejn huwa obbligatorju li tilbes xi tip ta’ protezzjoni tal-idejn fil-bini ta’ negozjant, normalment jitwaħħal sinjal simili għal dak muri
hawnhekk. Fil-parti l-kbira tal-każijiet dan ifisser ingwanti, ħlief fejn ikun hemm periklu li jistgħu jinqabdu ġol-makkinarju jew jekk ikun importanti li jkun hemm ċerta flessibbiltà fil-moviment.
4. X’inhuma l-limitazzjonijiet?
L-ingwanti tal-PVC m’għandhomx jintlibsu f’temperaturi baxxi ħafna minħabba li jistgħu jibbiesu.
L-ingwanti tal-ġilda jew tal-qoton tqal jistgħu jsiru skomdi jekk jintlibsu għal ħin twil, b’mod partikolari f’ambjent sħun.
L-ingwanti ma joffru l-ebda protezzjoni għall-polz jew għall-parti t’isfel tad-dirgħajn. Jekk ikun hemm xi riskju ta’ ħsara f’dawn il-partijiet tal-ġisem, għandhom jintlibsu l-ingwanti twal u dawn għandhom jiddaħħlu fil-kmiem ta’ lbies ieħor. Dan inaqqas ir-riskju ta’ ċarċir mad-dirgħajn sal-pala tal-id.
Meta jkunu qed jiġu mmaniġġjati s-sustanzi kimiċi, l-esponiment irid jinżamm f’livell minimu. Anki jekk l-SDS tista’ tirrakkomanda ingwanti, dawn jistgħu jipproteġuk biss għal żmien limitat. Jista’ jkun hemm degradazzjoni jew permeazzjoni tas-sustanza kimika anki wara ħin qasir. Jekk m’intix ċert, ħu parir jew uża persunal jew kuntratturi mħarrġa biex iwettqu t-teħid ta’ kampjuni.
5. Kif nieħu ħsiebhom?
Tista’ żżomm il-parti l-kbira tal-ingwanti f’kundizzjoni tajba billi tnaddafhom u terfagħhom skont l-istruzzjonijiet tal-manifattur. L-istruzzjonijiet speċifiċi li ġejjin itawlu l-ħajja ta’ ċerti ngwanti:
- L-ingwanti tal-PVC għandhom jinżammu nodfa billi wieħed jaħsilhom minn barra b’mod regolari — jekk tħallihom jitħammġu jkunu ferm inqas effettivi.
- L-ingwanti tal-lastiku naturali (tal-latex) faċilment issirilhom ħsara. Tħallihomx jiġu f’kuntatt ma’ żjut, griż, terpentina jew solventi oħrajn. Għandek ukoll:
- taħsilhom bl-ilma u bis-sapun jekk ikunu ntużaw għall-immaniġġjar ta’ aċidi jew alkali qawwija;
- terfagħhom f’kontenitur b’saħħtu, f’post frisk u xott, meta ma jintużawx;
- tiżgura li jdejk huma nodfa u xotti qabel ma tilbishom;
- taħsel l-ingwanti minn ġewwa b’mod regolari bl-ilma u bis-sapun — u tħallihom jinxfu sew; u
- ma tilbishomx aktar minn kemm ikun assolutament meħtieġ.